Теодор Драйзер – ЖЕННИ ГЕРХАРДТ (страница 2)
Она-бола таїдир таїозоси билан бу ярїирої даргоіга кириб їолганларидан юракларида юрак їолмаганди. Улар у-бу нарсаларга їєл теккизишга аранг ботинишарди. Она-бола супуришлари лозим бєлган кенг-кєлам, їизил гилам тєшалган коридор кєзларига саройдай улуўвор кєринарди. Улар тик їарашга іам журъат этолмас, шивирлаб гаплашишар эди. Ажойиб зинани ювиб, мис чивиїлар билан панжарани артиб-суртишга келганда икковлари іам юрак ютишга мажбур бєлишди: она – тортинчоїлигини енгди, їиз эса барчанинг кєзи олдида шундай иш їилаётганидан юзини сидириб ташлади. Улардан пастда улкан вестибюль ястаниб ётар, у ерда дам олиб, чекишиб єтирганлар, кириб-чиїаётганларнинг іаммаси Она-болани кєриши мумкин эди.
– Бу ер жуда чиройлиг-а, тєўрими? – Женевьева шивирлаб гапирса іам, овозининг жарангидан чєчиб тушди.
– Іа, – деб їєйди тиз чєккан іолда нєноїлик билан латтани зєр бериб сиїаётган онаси.
– Бу ерда туришга жуда кєп пул керак бєлар дейман!
– Іа, – деди онаси. – Манави, бурчак– Бурчак жойларни артиш эсингдан чиїмасин. Їара, їанча жойни артмай кетибсан.
Онасининг дашномидан ранжинїираган Женни ишга їаттиї берилиб, ён-верига аланглашга іам ботинолмай, бор кучи билан артиб-суртишга тушди.
Она-бола астойдил, їєлларини аямай, соат бешгача ишлашди. Ташїарига їоронўу тушганида вестибюль чароўон эди. Улар зинани ювиб бєлишаёзган, энг пастдаги бир неча пиллапоя їолганди холос.
Шу пайтда дам-бадам очилиб турганидан ташїаридан совуї іавони киритаётган икки таваїали катта эшик очилиб, баланд бєйли, ёши єтинїираган, бошига цилиндр, эгнига іарбийча бичимдаги кенг плаш кийган бир киши кириб келди. У одам меімонхонадаги башанг оломон орасида ажралиб турар, унинг нозик одамлиги аппа-аён эди. Єзи їорачадан келган, кєриниши жиддий, бирої очиї ва ёїимли эди. Їуюї їора їошлари тагидаги кєзлари чараїлаб турарди. У йєлидан тєхтамай, пештахтадаги ходим тайёр їилиб турган калитни олди-да, зинадан кєтарила бошлади.
У латта ушлаган кекса аёл ёнидан эітиёткорлик билан айланиб єтибгина їолмай, гєё: «Іечїиси йєї, єтиб кетаман», дегандай мурувватпарварона їєл силкиди.
Єшал даїиїада аёлнинг їизи їаддини єнглаган эди, іалиги киши билан юзма-юз тєїнашиб їолди. Йєлини тєсиб їєйганидан їєрїиб кетгани їизнинг кєзларидан шундоїїина сезилиб турарди.
Іалиги киши мулойим жилмайди-да, таъзим їилди.
– Беіуда безовта бєлдингиз, – деди у.
Женни бунга жавобан жилмая олдигина, холос.
Іалиги киши зинадан пича кєтарилиб, беихтиёр єгирилиб їараган эди, їиз жуда іам чиройли кєриниб кетди. Їизнинг кенг, силлиї пешонаси, фарїи текис таралган ва єрилган сочи, мовий кєзларию юзининг ажиб кєриниши назаридан четда їолмади. Іатто їизнинг чиройли лаблари, болалардай кулча юзи ва ёшлик, соўломлик, орзу-умид – ёши єтиб їолган одам бениіоя баланд їадрлайдиган барча нарсаларнинг мужассами бєлган адл, келишган їадди-їоматига іавас-ла кєз югуртиришга іам улгурди. Кейин їиз томонга бошїа їарамаса іамки, унинг ажаб сиймосини дил кєзгусида саїлаган іолда, виїор билан йєлида давом этди. Бу муітарам зот сенатор Жорж Сильвестр Брэндер эди.
– Іозир тепага чиїиб кетган одам жуда келишган экан-а, тєўрими? – деб сєради Женни бироздан кейин.
– Іа, – тасдиїлади онаси.
– Унинг тилла дастали іассаси бор экан.
– Бировларга їараш керак эмас, – деди она насиіатомуз іолда. – Яхши эмас.
– Мен унга їараганим йєї, – Женни соддадиллик билан эътироз билдирди. – Єзи менга таъзим їилди.
– Бировларга їарашнинг іожати йєї, – деди она. – Бу уларга эітимол ёїмас.
Женни яна индамасдан ишга киришди, бирої бу ажойиб меімонхона іамон кєзни їамаштиргани-їамаштирганди. У теварак-атрофдаги ўовур-ўувурга, одамларнинг іушчаїчаї бир шовїинга айланиб кетаётган гаплари ва іандаларига беихтиёр їулої соларди. Биринчи їаватнинг бир учида ресторан бор эди. У ерда идиш-товоїларнинг жаранги келаётганидан кечки тамаддига дастурхон ёзилаётганини англаш мушкул эмасди. Меімонхонанинг бошїа бир чеккасида кимдир рояль чаларди. Хуллас іар бир нарсада кечки тамадди арафасида бєладиган одатдаги їувної, іаловатбахш бир кайфият сезилиб турарди. Мана шу нарса бечора їиз юрагини умид билан тепишга мажбур їиларди. Нега деганда, їиз ёш, муітожлик юки эса унинг ёш їалбини іали– Іозирча эзиб ташлашга улгурганича йєї эди. У іамма ёїни яхшилаб ювиб, тозалашда давом этаркан, гоіо ёнгинасида ишлаётган, мулойим кєзларини теварагини ажин босган, лаблари кундалик беіисоб ташвишларни унсиз такрорлаётган, толиїїан онасини унутарди. Шунда їиз теварак-атрофдаги нарсалар наїадар сеірли эканлигини єйлар ва ана шу іашамату шодонликдан озгинаси єзига іам насиб бєлишини истарди.
Соат олти яримда катта хизматчи аёл она-болани эслаб, уларга жавоб бергани келди. Зина супуриб-сидириб бєлинганди. Она-бола шунда енгил тин олишди-да, челак билан латталарни жойига їєйиб, уйларига ошиїишди. Она ахийри иш топганларидан терисига сиўмасди.
Улар улкан, чиройли бинолар ёнидан єтиб боришарди. Женни меімонхонада бошїача ва янгича нарсаларни кєриб тєлїинланганидан яна ўалати бєла бошлади.
– Бой бєлиш яхши-я, тєўрими? – деди у.
– Іа, – жавоб їилди эс-іуши хаста Вероникада бєлган онаси
– Уларнинг ошхонаси каттаконлигини кєрдингми?
– Іа.
Она-бола энди хароб, кєримсиз уйлар ёнидан єтиб боришар, кузги япроїлар оёї остида заиф шитирларди.
– Їани энди биз іам бой бєлсак, – Женни єзича ўєлдирагандай бєлди.
– Нима їилишниям билмайман, – онаси чуїур уі тортиб, бєйнига олди. – Уйда бирор егулик нарса бєлмаса керак.
– Жаноб Бауменнинг дєконига яна бир марта кира їолайлик! Женни ойисининг овозидаги умидсизликдан эзилганидан унга жуда раіми келди.
– У бизга іалиям ишонади дейсанми?
– Унга иш топдик, деймиз. Єзим айтаман.
– Яхши, – онаси ночора кєнди.
Она-бола уйларидан икки квартал беридаги мєъжазгина, чироўи хира баїїолчилик дєконига бош суїишди. Миссис Герхардт оўиз очмоїчи бєлувди. Женни эпчиллик їилди:
–– Бизга бугун їарзга озгина нон билан ёў бериб турасизми? «Колумбус-Хауз»дан иш топдик, шанбада, албатта, узамиз.
– Іа, – їєшимча їилди миссис Герхардт, – энди мен ишлиман.
Бу оиладагилар бошларига мусибат тушмасидан ва касалликка чалинмасларидан илгари іам Бауменнинг дєконидан доимо нарса олиб туришарди. Баїїол шунинг учун іам Она-бола тєўри айтишаётганини билиб турарди.
– У ерда анчадан буён ишлаяпсизларми? – деб сєради у.
– Бугун биринчи кун.
– Сиз мени биласиз, миссис Герхардт, – деди баїїол. – Сизга йєї дейишни истамасдим. Жаноб Герхардт ишончли одам, лекин мен іам бадавлат эмасман. Іозир замон оўир, – їєшимча їилди у, – менинг іам бола-чаїам бор.
– Іа, тушунаман, – деб їєйди оіиста миссис Герхардт.
Миссис Герхардт ишлайверганидан їизариб кетган їєлларини эскирган рємоли остига яшириб, безовта іолда сиїїани-сиїїанди, Женни эса ёнида дамини чиїармай турарди.
– Майли, – деди ниіоят, Баумен. – Бу сафарча іам їарзга бераман. Шанба куни їурбиларинг етганича тєларсизлар.
Баїїол нон билан ёў єраб, Женнига узатаркан, кулимсираб деди:
– Їєлларингизга яна пул тушганда бошїа ёїїа оўиб кетарсизлар дейман.
– Бєлмаган гап, – миссис Герхардт эътироз билдирди, бунаїа їилмаслигимизни єзингиз іам яхши биласиз-ку.
Миссис Герхардтнинг баїїолга узундан-узої тушунтириб єтиришга іоли іам йєї эди.
Она-бола муюлишдан єтиб, икки томонига хароб уйчалар тушган їоронўи кєчадан кета бошлашди. – Болалар кємир олиб келишганмикин-а, їани энди билолсам, – деди она іорўин, уйларига бир неча їадам їолганда.
– Ташвишланма, – деди Женни. – Олиб келишмаган бєлса бориб єзим олиб келаман.
– Битта амаки бизни іайдаб юборди, – ойиси кємирни сєраганида Жорж саломлашишга іам улгурмай тєкиб-солди. – Шунда іам озгина олиб келдим, – їєшимча їилди у. – Платформадан ташладим.
Миссис Герхардт жилмайди, Женни эса їаттиї кулиб юборди.
– Вероника їалай? – сєради у.
– Ухлаётганга єхшайди, – деди отаси. – Унга соат бешда яна дори ичирдим.
Она кечликка ўарибона тамадди іозирлади-да, хаста їизчасининг ёнига єтирди. У іар галгидай тун бєйи мижжа їоїмай чиїиш тараддудида эди.
Себастьян кечки овїат пайтида битта амалий гапни єртага ташлаганди, іаммалари унга эътибор беришди.
Чунки Себастьян ишнинг кєзини билар, тирикчилик масалаларида бошїалардан кєра тажрибалирої эди. У вагонсозлик устахоналарида бор-йєўи шогирд бєлиб ишлар, іеч їанаїа маълумот олмаган, чунки унга лютеранлар динининг аїидаларидан бєлак нарсани єргатишмаганди, булар эса унинг дидига сира-сира єтиришмасди. Шунга їарамай Себастьян іаїиїий америкаликлар сингари ўайрат ва шижоатга тєла йигит эди. Бєйдор, паілавонсифат ва ёшига яраша баїувват бєлиб, шаіарлик йигитларнинг сараси эди. Унинг муваффаїият їозонмоїчи бєлсанг лалайма, бунинг учун дунёда пешїадам бєлган сирти силлиїларга иложи борича яїинлашишинг ёки жилла їурса, улар билан єзингни яїин кєрсатишинг керак, деган іаётий фалсафаси бор эди.
Басс ана шунинг учун іам «Колумбус-Хауз» атрофида єралашиб юришни ёїтирарди. Унга мазкур меімонхона бу оламдаги казо– Казолар маконидай туюларди. Пул тєплаб, устига тузукрої костюм битганидан кечїурунлари шаіар марказига борадиган ва ошналари билан меімонхона олдида соатлаб єралашадиган бєлди. Пошналарини таїиллатиб юриб, бир жуфти беш центлик сигара чекар ва бойваччалардай їизларга кєз ташларди. Бу ерда бошїа йигитлар – меімонхонага соїол олдиргани ёки бир їадаігина виски ичгани кирадиган шаіарлик олифталар ва бекорчилар іам учраб турарди. Басснинг іаваси келар ва уларга таїлид їилишга уринарди. Бу ерда одамнинг, аввало, кийинишига їараб баіо беришарди. Одамлар яхши кийиниб юришса, бармоїларида узук, галстукларида тєўнаўич кєринса бас, улар нимаики їилишмасин, яхшига єтишаверарди. Басснинг уларга єхшагиси келар, шунинг учун іам ваїтини беіуда ва беъмани єтказиш бобидаги тажрибаси тезкорлик билан ортиб борарди.