Тарас Шевченко – Вершы. Паэмы (страница 146)

      Як у Глухаве званілі[129]       Пад гарматны пошчак.       Як пагналі на балота       Люд узводзіць горад.       Як плакала па сыночках       Маці ў чорным горы.       I як тыя на Арэлі[130]       Лінію капалі,       У Фінляндыі сцюдзёнай       У снягах каналі.       З далёкага Крыму,       Што канае Гетманшчына,       Непавінна гіне.       Чулі, чулі ўсё нябогі,       Чулі, ды маўчалі.       Бо і іх на злой чужыне       Мурзы[131] катавалі.       Бедакі ў слязах каналі,       I плакала з імі       Маці боская пакутна       Слязамі святымі,       Міласэрнымі слязамі,       Як па родным сыне.       Глянуў бог на тыя слёзы,       Прачыстыя слёзы!       Пабіў Пятра, пабіў ката       На ліхой дарозе.       Вярнуліся запарожцы,       Зноў абраз у Гетманшчыну       I паставілі ў Іржаўцы       Там яна і зараз плача       Разам з казакамі. Орская крэпасць 1847

N. N.

О мае думы! О слава злая! За цябе марна я ў чужым краі Цярплю... ды кайнасці не прымаю!.. Люблю, як жонку, аж да загіну, Як горадольную сваю Ўкраіну! Рабі што хочаш з цёмным са мною, Не кідай толькі, ў пекла з табою Пакандыбаю . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .                       Ты прывітала Нерона лютага, Сарданапала, Ірада, Каіна, Хрыста, Сакрата,[132] О непатрэбная! Кесара-ката І грэка добрага ты палюбіла Аднакавіта!.. бо плата міла. А я, няшчасны, што прынясу я? За што гаротніка ты пацалуеш? За песню-думу: «Ой гаю, гаю»? I не такія дарма спяваюць. Як памяркую, дык невясёла, Што часта коцяцца галовы долу За тое дзіва! Як псы, грызуцца Браты з братамі — й не схамянуцца. А тое дзіва, што любяць людзі: Ў шынку даступна ў п’янай аблудзе! Орская крэпасць 1847

ПАЛЯКАМ

Калі былі мы казакамі, А уніі не чуць было[133],