Дэниел Киз – Элжернонга аталган гуллар (страница 5)
Иштан кейин мактапка етиполиш учун 6 та махаладан ўтишмга тўғри келди ва мен йўлда бироз қўрқтим. Мен раса ўқишни ўргангим келятканди шунчун ўша захоти ўқигани газета сотип олдим.
Уерга борсам уерда катта залда кўпкина одамлар ўтирганди. Биринчи кимгадур нмадур хато гап айтип қўйиштан қўрқип кетмоқчи бўлдим лекин кейин қолишка қарор қилдим. Уерда хичким қолмашини куттим ва уерда ишлайдигон битта аёлдан мен ўқишни ўрганип хама газеталарди ўқип чиқмоқчиман шунга ўқишни ўргансам майлими деп сўрадим. Бу Кинниан хоним эди лекин у пайитда мен буни билмасдим. Эртага келип рўйхатка ёзилсен мен сенга ўқишди ўргатаман деди у. Лекин бунга кўп вақит керек бўлади балки кўп йиллар сен бунга таййор бўлишинг керек. Мен буни билмагандим лекин барибир ўқишди ўрганмоқчиман чунки мен кўпинча ўзими ўқиганликка соламан лекин мен аслида ўқишди билмиман дедим унга. У яхши сиз билан танишканимдан хурсанман жаноб Гордон деди. Мен сизни ўқтувчиз бўламан. Менинг исмим Кинниан хоним. Шунде қилип Бекман мактапида ўқишди бошладим ва Кинниан хонимди учраттим.
Бирнмани ўйлаш ва эслаш жуда қийин ва мен яхши ухламаяппан. Теливизор раса қатиқ бақиради.
27 март
Хархил нарсаларди эслашни бошлаган бўлсанг демек энди духтр Штраус олдига тирапефтик сианслар учун боришинг керек деди прафеср Немур. Тирапефтик сиансларга одамлар ўзини яхши хис қилмаса боришаркан уетта нарсаларди гапирип яна ўзларини яхши хис қилишти бошледикан. Менга буни прафеср Немур чунтирип берди. Мен ўзими яхши хис қиляппан ва кунбўйи тинме бирнарсаларди гапираман духтр Штраусди олдига боришди нма кереки бор деп ундан сўрасам уни бироз жахли чиқип барибир боришинг керек деди. Тирапияга борганимда диванга ёттим олдимга духтр Штраус ўтирди ва Чарли хохлаган нарсаларингни гапир деди. Ва мен унга новвойхона ва уерда нма қилишимиз хақида айтип бердим. Менмча уни кабинетига борип ётволип унга бирнмалар айтип бериш жиннилик хар куни ҳисоботлар ёзаману шуларди ўқисаям бўладию. Шунчун мен бугун унга ҳисоботими олипкелдим диванга ётип уни духтр Штрауска берип сиз буни ўқип туринг мен бироз ухлап оламан дедим. Мен кечпайт ухламаганимдан раса чарчагандим жин урсин тиливизор хич мени ухлатмаяпти лекин духтр Штраус бунга унамади. Бирнмалар хақида гапиришди бошладим лекин гапни ўртасида ухлап қолипман.
28 март
Бошим оғрияпти. Бу сафар телевизердан эмас. Духтр Штраус ухлашим учун телевизер овозини қанде пасайтиришти кўрсатти. Эрталап турип кечпайт нмаларни ўрганганими билиш учун телевизерни бир икки мартта эшиттим. Мен хама сўзларди чунмадим. Балки бу четтилидир ёки шунга ўхшаш. Лекин бу кўпроқ американ тилига ўхшаяпти. У бирам тез гапирадики.
Духтр Штраусдан ухлаятканимда ақилли бўлишимдан нма фойда мен кундузи ақилли бўлмоқчиману деп сўрадим. У икаласи битта нарса эканлигини ва мени иккита миям борлигини айтти. ОНГ ва ОСТ ОНГ бор экан ёзилишини духтр Штраус айтип берди улар икаласи бир бирига нма қилишятканини айтмедикан. Улар бир бири билан гаплашмедикан. Шуничун менга тушлар кирадикан. Тавба базида бирам ажойип тушлар киради менга. Ох. Хамасига бу телевизер сабабчикан.
Духтр Штраусдан фақат менда иккита мия борми ёки хамада шунақами деп сўраш эсмдан чиқипти. (Хозир духтр Штраус менга берган луғаттан бу сўзди маносини топтим.
Бошим базмдан кейин раса оғрияпти. Жо Карп ва Фрэнк Рейли ишдан кейин мени Халлоранс барига бироз ичип ўтиришка таклиф қилишди. Мен виски ичишни ёқтирмиман лекини улар ич маза қилип дамоламиз дейишди. Биз ўйинлар ўйнадик ва мен барда ситол устига чиқип бошимга лампа қалпоғини кийип олип раса ўйинга туштим хамамиз маза қилип кулдик. Кейин Жо Карп қўлимга латта берип Чарли қизларга новвойхонада қанде пол артишингни кўрсатип бер деди. Мен уларга пол артишимни кўрсатип раса ишими яхши кўраман шуничун хичқачон кечқолмиман ва дойим ишка келаман ва жаноб Доннерни айтишича уни новвойхонасида ишлаган энг зўр фаррош мен эканлигими айтсам хамаси раса кулишти. Кинниан хоним хам Чарли яхши ишлаганингдан ғурурлансанг бўлади деганди деп мақтанип қўйдим. Хама кулишда давом этти. Фрэнк бўлса Кинниан хонимни Чарли билан муносабатлари бўлса ўзиниям томи кетип қолипти деди. Жо бўлса Чарли сен у билан ёлғиз қолганингда нмалар қиласан деп сўради. Мен нма деганингни чунмаяппан Жо дедим. Менга яна виски таклиф қилишти ва Жо Чарли мас бўлип қолганда раса кулгили бўлип қолади деди. Менмча бу гап мен уларга ёқишими билдиради. Қачон энг яқин дўстларим Фрэнк Рейли ва Жо Карпка ўхшап ақилли бўлип қоламаникин.
Базм қанде тугагани эсмда йўқ лекин охирида улар мендан кўчага чиқип ёмғир йоғяптими йўқми билип келишими сўрашти. Қайтип келип икаласиниям бардан тополмадим. Менмча улар мени излап кетишкан. Кечпайткача уларди излап юрдим. Мен адашип қолдим ва ўзимдан раса жахлим чиқти чунки агар мени ўрнимда Элжернон бўлганида у адашип қолмасти уйга йўлни топаоларди.
Уйоғи эсимда йўқ лекин мис Флинни айтишича мени битта яхши полициячи олип келипти. Кечпайт тушимга ота онам кирди лекин уларди юзларини кўролмадим улар оппоқ эди ва тиниқ кўринмади. Мен тушимда йиғлаяткандим чунки уларни топаолмастан уйоғдан буйоққа тинме югурардим. Кейин олдимга бир киши келип кўлимга қанд берип чеккага олип ўтди ва катта боллар йиғламеди тинчлан хозир даден билан аен сени олдинга келишади деди. Тушим шунде бўлди ва бошим раса оғриди ва хамаёғим кўкарип яра бўлип кетганди. Жо балки ўзини яхши тутмагандурсан ва полициячи сени раса ургандур деди лекин мен бунде деп ўйламиман. Энди қайтип виски ичмиман. Хичқачон.
29 март
Мен Элжернонни пойгада юттим. Барт буни менга айтмагунча билмаппан. Лекин иккинчи мартта хаяжонланганмдан юткизип кўйдим. Кейин яна 8 мартта уни ютип қўйдим. Элжернон каби ақилли чичқонни ютип қўяткан бўлсам эхтимол ақилли бўляткандурман лекин мен буни хис қилмаяппан. Мен яна Элжернон билан беллашким келди лекин Барт бугунга етади деди. Мен Элжернонни қўлим билан ушлап кўрдим. Пахтадай юмшоқ экан. У тинмай кўзларини пирпиратар экан кўзларини ранги қопқора ва чекалари пушти ранг экан. Барт Элжернонга овқат берсам майлими дедим чунки мен ўзими айибдор ҳис қиляткандим шунчун у билан дўстлашмоқчи бўлдим. Йўқ Элжернон жуда хам махсус чичқон худди сеникидақа аперасия қилинган деди Барт. Ҳайвонлар ичида у биринчи мартта бунчалик узоқ вақтда ақилли холида қолган экан у шунчали ақиллики хатто овқат ейиш учун у хар сафар янги қулуфни очип овқатини ўзи олиши керек экан. Мен унга жуда ачиндим чунки агар қулуфни очаолмаса қорни оч қолади экан. Менмча овқат еяолиш учун қулуфларни очишка мажбурлаш яхши эмас. Элжернон билан яхши дўст бўлип кетсак керек.
Бир нарса эсимга келди. Доктр Штраус тушимга кирган ва мен ўйлаган хама нарсани дафтарчага ёзип қўй деганди. Мен хали қанде ўйлашни билмиман дедим. Мактапка қанде борганинг хақидаги ёзганларинг ота онанг хақида ёзганларинг аперасиядан олдин нма бўлганлари хақида ёзганинг сени фикрлаятканини билдиради. Мен ўйлаяппан эмиш. Балки бу мен билан бўляткан нарсаларни билдирар. Мен ўзимни бошқача ҳис қилмадим лекин раса хаяжонланип кетканимдан ухлолмадим.
Доктр Штраус менга ухлашка ёрдам берадигон пушти дорилар берди. Сен кўп ухлашинг керек чунки ухлаганингда миянгда ўзгаришлар содир бўлади деди у. Балки уни гаплари тўғридур чунки тоғам Ҳерман дойим ишдан бўш пайитларида мехмонхонадеги диванда ухларди. Ойимга мен хам тоғамдақа бўёқчи бўлмоқчиман десам синим Норма аха Чарли ойламизни рассоми бўлади деп кулди дадам бўлса унга бунчали разил одам бўлма деп уришип бетига урди. Рассом кимлигини билмиман лекин агарда шу сўзди деп Нормани уришкан бўлса демек рассом яхши сўзмас экан. Норма устимдан кулганда уни уришса мен дойим ўзими ёмон ҳис қилардим. Хали ақилли бўлип кетай уни кўргани бораман.
30 март
Бугун Кинниан хоним ишдан кейин лабараторияга келди. У мени кўрганидан раса хурсаниди лекин хаяжонланятканди. Адашмасам у мендан ёшроқ эди.
Ақилли бўлишка қатиқ харакат қиляппан Кинниан хоним дедим. Мен сенга ишонаман Чарли бошқаларга ўхшап ўқиш ёзишни ўрганиш учун қанчали харакат килганинг эсимда. Сени қўлингдан хамаёқ келади. Бу ишинг билан бошқаларга жуда катта ёрдам беряпсан.
Биз жуда қийин китобни ўқишни бошладик. Мен умримда бунчали қийин китоб ўқимагандим. Китобни номи Робинзон Крузо экан ва китобда кимсасиз оролга тушип қолган киши хақида айтип берилади экан. У раса ақилли ва қўлидан кўп нарса келади шунчун у уй қуролади оч қолмади. Лекин мен унга ачиндим чунки уни дўстлари йўқ гаплашкани хичкими йўқ. Лекин менмча оролда кимдир бор чунки бир жойда у қўлида ажойип зонтик билан тўхтап қумдаги одамнинг оёқ изларини кузатади. Уни дўсти бўлади деп умид қиламан.
31 март
Кинниан хоним мени сўзларди тўғри талаффуз қилиш ва ёзишга ўргатяпти. Бир сўзга қарап кўзингни юмип у эсингда қолмагунча кўзини очма. Кўп сўзларди нотўғри ёзятган эканман. Менга бу иш раса қийин туйиляпти лекин Кинниан хоним хавотир олма ўрганип оласан деди.
9-ҳисобот 1 апрель
Бутун новвойхона ишчилари бугун мен хамир қоргичда ишлашими кўргани келишди. Қоргич билан ишлайдиган Оливер кеча ишдан чиқиб кетти. Мен унга олдин ун қопларини олиб келиб уларни қоргичга солишка ёрдам берардим. Лекин барибир ҳам у билан ишлай олишимни билмагандим. Аслида бу роса қийин иш Оливер новвой ёрдамчиси бўлип ишлаш учун бир йил махсус мактабка бориб ўқиган.