Дэниел Киз – Элжернонга аталган гуллар (страница 3)

Улар келип мен аперасияга боришим кереклигини айтшканда раса қўрқпкеттим. Ўзимни каравотимдан туриб ғилдирайли каравотка ётишими айтишди ва мени хонадан каридор бўйлаб «аперасия хонаси» деган хона-га ғилдратиб опкелишти. Хонага кирганмда раса хайратландим хона раса катта эди уни деворлари зангори ранга бўялган хонада кўпкина духтрлар ўтирарди. Улар аперасияни кузатишадикан. Аперасия сиркка ўхшеди деб хич ўйламагандим.

Тиливизрларда кўрсатадигондей бутунле оппоқ кийимда бетига боғич тутвоган оққўлқоплар тақвоган битта киши келип Чарли тинчлан хаяжонланма хамаси яхши бўлади бу мен духтр Штраусман деди. Мен салом духтр мен қўрқяппан дедим. У қўрқма Чарли хозир ухлап қоласан деди. Мен айнан шундан қўрқятканими айттим. У бошимдан силап қўйди ва кейин оқ халатли икки киши келип қимрлолмаслигим учун қўлларим ва ойоқларими боғлап қўйишти ва мен бундан раса қўрқип кеттим ва йиғлагм кепкетти лекин йиғлолмадим чунки улар бетимга қандедур резинали ғалати хидли нарса кийдирип қўйишти у нафас огани керек экан. Тинмай духтр Штраус нма қилятканини ва нма қилмоқчлигини хонадегиларга айтишини эшитип ётардим. Лекин мен уни гапларини биттасиниям чунмадим балки кейинро ақилли бўлип кетканимда чунарман. Мен жуда чарчагандим ва ўша захотти ухлап қолдим.

Уйғонганимда мен яна ўзимни каравотимда йотардим ва хамаёқ қоронғи эди. Хичнмани кўрмастим лекин одамлар гаплашятканини эшитардим. Бу хамшира билан Барт эди мен уларга нмалар бўляпти чирақти ёқинглар қачон аперасия бошланади дедим. У икаласи кулип юборди ва Барт Чарли аперасия алақачон тугади деди. Хона қоронғи чунки кўзингда боғич бор деди.

Зўр бўпти. Мен ухлаятканимда хамаси тугапти.

Барт харкуни мени тана хароратими ўлчашка ва мен хақимда яна бошқа нарсалр ёзволишка келади. У бу қандедур илмий услуб эканлигни айтти. Хамаёқни йозволиш керекакан кейинчали ўлчаш учун керек буладикан. Мени хақимда ўлчашкамас бошка ақилли қилинган омиларди ўлчашка.

Шунга мен бу ҳисоботларди йозишм керек. Барт ҳисоботлар икспириментти бир қисми эканлигини айтти улар ҳисоботларни расимга олип мени миямдп нма бўлятканини расимларга қарап ўрганишаркан. Милийон матта ҳисоботларими ўқисам хам миямда нма бўлятканини билолмаяппан улар қанде расимга қарап билволаркин чунмаяппан.

Нмаям дерди бу фан ва мен хам бошқаларга ўхшап ақилли бўлишка уринип кўраман. Кейин одамлар мен билан гаплашкиси келади ва мен хам Жо Карп ва Фрэнк ва Жимпи билан бирга ўтирип улар хархил мухум нарсаларди мухокама қилишса мухокама қиламан. Ишталигимизда улар худо хақида йоки призидент ишлатяткан пуллар ҳақида йоки респбликачилар ва димакратларди мухокама килишти бошлашади. Улар худти уришип кетадигондей бақиришади ва кейин жаноб Доннер келип кўп гапирмастан ишланглар деп уларга бақиради. Мен хам улар билан бу мавсулар хақида гаплашким келяпти.

Агар сен ақилли бўлсен сени кўпкина дўстин булади ва сен улар билан гаплашолесан ва ўзини хичқачон ёлғис хис килмесан.

Прафеср Немур ҳисоботларимда мен билан нмалар юзберятканини ёзишими айтти ва яна мен нмани хис қилишими ва ўтмишм хақида ёзишмни хам айтти. Мен эслашти ва ўйлашти билмиман дедим лекин у харакат килиб кўр деди.

Кўзим бойланганида тинме бироннмани эслашка харакат килдим лекин хичнма эсмга кемади. Нма хақида ўйлашими билмиман. Балки ундан сўрасам у менга ақилли бўлганда нма хақида ўйлаш кереклигини айтип берамикин. Ақиллилар нма хақида ўйларкин ва нма уларди эсида қоларкин. Қизиқ.

12 март

Прафеср Немур хар бир ёзганимга ҲИСОБОТ деб ёзишин керекмас фақат санани қўйсен бўлди деди. Менмча бу зўр фикир ва вақитими тежашка ёрдам бераркан.

Каравотимдан турип ойнадан гуллар ва дарахларга қарашмга рухсат беришти. Арвақ хамширани исми Ҳилда экан у раса рахимдил. У менга овқат олипкелади ёткан жойими тўғрледи ва уни айтишича мен раса жасураканман хамма хам бошида аперасия қилишка рухсат бергани кучи етмедикан. Унга хитойдаги хама чойди беришсаям рози бўлмасдикан. Лекин мен аперасияга хичқанақа чой олмашими фақат ақилли бўлиш учун рози бўлганими унга айттим. Уни фикрича балки ақилли бўлишка аперасия қилиб нотўғри қилипман чунки худо мени ақилли қилип яраткиси келганда шунде яратарди лекин мен оми бўлип туғилдиму. Яна Одам Ато ва Мома Хова хақида қанақадур олма дарахи хақида уларди қувилиши хақида бирнарсала айтипберди. Прафеср Немур билан духтр Штраус хархил ишларга бурнини суқмасалар яхши бўларди деди Ҳилда.

У қилтириққа ўхшеди ва гапирятканда бети қизарип кетади. Аперасия қилишканига худодан кечрим сўраш учун ибодат қил деди у. Лекин мен хичқанақа олма емадим ва гуноҳ қимадим лекин хозир нимагадур қўрқяппан. Агар мияга аперасия қилдириш худога қарши бўлса аперасияга рози бўлиб нотўғри қилдиммикин. Худони қахрини келтиргим кемаяпти.

13 март

Бугун менга бошқа хамшира қараяпти. У кўк кўзли ва сариқ сочли Люсил исимли гўзал хамшира экан. У менга ҳисоботларимга уни ёзишим учин исимини тўғри ёзишти ўргатти. Ҳилда қаерда деп ундан сўрасам у туғруххонага кетканини айтти. Уерда хамширалар кўп гап сотсаям хичнма бўмедикан. Туғруххона нмалигини чунмастан ундан сўрасам уерда чақалоқлар туғулишини айтти. Кейин чақалоқлар қанде пайдо бўлади деп сўрасам нмагадур Люсил Ҳилдага ўхшап қизарип кетти ва кимнидир исиғини ўлчаши кереклигини айтип чиқипкетти. Хичким менга чақалоқлар хақида айтип берма-гандида. Балки ақилли бўлип қолганимда ўзим билип оларман. Бугун Кинниан хоним мени олдимга келди ва Чарли ахволин жудаям яхшига ўхшаяпти деди. Ўзимни яхши хис қилятканими лекин хали ақилли бўлип қолмаганими унга айттим. Мен аперасиядан кейин кўзларимдан боғичларди ечишканда бир зумда ақилли бўлип кўпкина нарсалади биладигон одам бўлип қоламан деп ўйлодим.

Афсус унақамас Чарли деди у. Бирданига ақилли бўлип қолмесан бунга қатиқ харакат қилишин керек деди. Мен буни билмаппан. Харакат қилиш керек бўлса аперасияни унда нма кереки бор. Аниқ билмадиму лекин энди бироннмани ўқисен у нарса эсинда қолади олдин эсинда қолмасдию деди Кинниан хоним. Тўғри олдин мени хотирам яхшимасти.

Лекин менга бу гап унча йоқмади. Мен аперасиядан кейин бирзумда ақилли бўлип қолип новвойди ёрдамчиси бўлип ишлеман деп орзу қиляткандим. Кейин ота онами топмоқчиман. Улар мени ақилли бўлип кетканими кўрип раса хайратланишса керек онам доим ақилли бўлишими хохларди. Кинниан хонимга қатиқ харакат қиламан деп вада бердим. У бошими силап сенга ишонаман Чарли деди.

8-ҳисобот 15 март

Мен шифохонадан уйга қайттим лекин ишни хали бошламадим. Хичнма ўзгармаяпти. Элжернон билан миллионлап пойга қилидик ва кўпкина тестлар ечтик. Бу чичқонча мени дойим ютип қўйгани учин ундан нафратланаман. Прафеср Немур тинмай ўзини текшртирип тур ва чичқон билан пойга ўйнаштан тўхтама деди. Уларди лаберентлари жуда жиннича. Эркеклар ва айоллар бор расимларди томоша қилишти яхши кўраман лекин улар хақида ёлғон тўқигим келмаяпти.

Тинмай ўйлап нарсаларни эслап қолишка харакат килганим учин бошим раса оғрияпти. Духтр Штраус хам ёрдам бераман деп ёрдам бермаяпти. Нма хақида ўйлашим кереклигини ёки қачан ақилли бўлип қолишими айтмаяпти. У фақат мени хонасидеги курсига ётип бирнмаларни гапиришка мажбурлаяпти.

Кинниан хоним базида мени кўргани колежга келип турипти. Хичнма ўзгармаяпти дедим унга. Эх қачан ақилли бўлип қоламаникин. Чарли сабирли бўл бунга озгина вақит керек деди Кинниан хоним. Секин ақилли бўлип қоласан лекин ўзин буни сезмайсан. Барт унга Чарли яхши тарафка ўзгаряпти депти. Мен барибир пойгалар тестлар ҳисоботлар хамаси жинни кетти нарсалар деп ўйлаяппан.

16 март

Барт билан колеж ошхонасида тамади қилдик. Уерда раса ширин овкатла бор лекин мен уларди бепул оламан. Ошхонада ўтирип талабаларди кузатишти ёқтираман. Базида улар кулип гаплашишати лекин кўпинча новвойхонадеги ишчилар нмани гапирса улар хам шуни гапиришади. Бартти айтишича улар санат сийосат ва дин хақида гаплашишяптикан. Бу нарсалар нмалигини билмиман лекин дин худолигини биламан. Ойим худо хақида ва у қанде дунёни яраткани хақида айтип берганди. Доим худога ишон ва унга ибодат қил деганди. Мен хархил дуоларди билмиман лекин онам кичкиналигмда соғайип кетишим учин унга кўп ибодат қилдирарди.

Агар таржиба мувафакятли бўлса мен хам талабалардай ақилли бўлип қоламанакан ва улар гапиряткан гапларири тушунаманакан. Буларди менга Барт айтти кейин мен ундан ростан хам мен улардака ақилли бўлип кетишимга ишонасами деп сўрасам талабалар унчалик хам ақиллимас сен улардан бемалол ўтип кетасан деди.

У мени бази талабалар билан таништирди лекин улар менга ғалати бегона одамдақа қарашти. Хамаёқди эсимдан чиқарип уларга яқинда мен хам улардақа ақилли бў-лип кетишими айтятканимда Барт мени гапими бўлип бу лабараторияда ишледигон фаррош деп таништирди. Чеккага ўтканимизда аперасияни хичкимга айтма бу сир деди. Нмага аперасия сир бўлиши кереклигини хич чунмаяппан. Бартти айтишича агар аперасия ўхшаме қолса қандедур Уэлберг деган жамғармадегилар раса кулишадикан прафеср Немур буни хохламаяптикан. Ўша Уэлберг жамғармасидеги одамлар аперасияга пул беришипти. Лекин мени устимдан одамлар кулса менга барибир дедим Бартка. Кўпкина одамлар мени устимдан кулишади лекин биз улар билан дўстмиз ва шунде қилип вақитимизи яхши ўткизамиз. Барт елкамга қўлини қўйип Чарли улар сени устиндан кулишмеди деди.